Cami hayrına yapılır; avize de o hayra yakışır olmalıdır.
Cemaatin emanetine yakışır kalite: 1. sınıf sarı pirinç, belgeli 25 yıl garanti.








"Fiyat ne kadar?" en sık gelen soru. Tek cümlelik cevabı yok — çünkü fiyat modele değil, caminizin ölçüsüne bağlı. Yolda kalmış arabanın maliyetini telefonda soramazsınız; usta önce arabaya bakar.
İşleyiş şöyle: caminizin iç fotoğraflarını ya da projesini görelim. Caminizin genişliğine göre avize ölçüsünü biz belirleyelim. O ölçüye uyan modelleri iletelim. Beğendiğiniz model üzerinden montajlı ve montajsız fiyat verelim.
Fiyatı belirleyen şey malzemedir. Aynı görünen iki avizenin farkı gövdede değil, göremediğiniz yerdedir:
· Kandil: Biz cam kullanırız. Yaygın olan plastiktir; plastik kandil şeffaf telefon kılıfı gibidir, bir yıl içinde sararır.
· Kablo: Biz balık sırtı 2,5 mm bakır çekeriz. Piyasada 0,5 mm alüminyum yaygındır.
· Germe borusu: Bizimkilerde pirinç toplar vardır. Düz boru daha ucuzdur.
· Malzeme: 1. sınıf sarı pirinç ve 304 paslanmaz. 25 yıl garanti.
Maliyeti düşürmek isteyen üretici gövdeyi değil, bunları değiştirir. Çünkü bunlar teklifte görünmez.
Avize seçerken yapabileceğiniz en kolay kontrol bu. Evdeki buzdolabı mıknatısını cebinize atın, teklif aldığınız yerde avizeye tutun. Pirinç de, 304 paslanmaz da mıknatıs tutmaz. Yapıştıysa o parça demirdir ve paslanacaktır.
Nereye tutacaksınız:
1. Kandil sıvamasına. Camı tutan parça var ya, onun üst kısmı. Burası en önemlisi. Kutulu modellerde dış gövdeyi paslanmazdan yapmak zorundalar, oradan çalamıyorlar — ama sıvamayı demirden çıkaran çok olur. Yukarıda kalır, kimse bakmaz. Oysa camı tutan yer orasıdır, pas da ilk oradan başlar.
2. Germe borularına bakın. Avizeyi taşıyan borular. Bizimkilerde pirinç toplar vardır. Hem maliyettir, hem avizeye görkem verir. Düz boru gördüyseniz orada tasarruf edilmiş demektir.
Size "20 yıl garanti, bizim avizemiz kaliteli" diyecekler. Demirle çalışan da aynısını yazıyor — garanti kâğıt üstünde bir cümledir, malzeme ise ölçülür.
Şunu söyleyin: "Avize camiye geldiğinde mıknatıs tutarsa 1 TL para vermem." Verdikleri cevap her şeyi anlatır.
Aynısını bize de söyleyin.
Mıknatıs testinin tamamı, nereye tutulacağı ve mıknatısın söylemediği 3 şey ›
Cami avizesinde en sık yapılan hata ölçüde yapılır. Küçük kalan avize kubbenin altında kaybolur; büyük kalan avize mekânı ezer, cemaatin üzerine çöker.
Ölçüyü belirleyen üç şey vardır:
· Kubbe çapı ve ana hacmin genişliği — avizenin çapı buradan çıkar.
· Tavan yüksekliği — sarkma mesafesini, yani avizenin ne kadar ineceğini belirler.
· Mahfil ve yan sahınlar — üst kat varsa avize mahfilin görüşünü kapatmamalı, aynı zamanda alt kata ışık vermelidir.
Ölçek konusunda somut örnek: Çanakkale 18 Mart Üniversite Camii için ürettiğimiz avize 16 metre çapında, üç katlı kutulu bir modeldir; 761 ampul ve 35 spot taşır. Bahçelievler'deki bir başka projede 8 metre çapında kutulu model uygulanmıştır. Yani ölçü, caminin gerektirdiği yere kadar büyüyebilir — sınırı mimari belirler, üretim değil.
Bu üçü birlikte değerlendirilir. Sadece metrekareye bakarak avize seçilmez; aynı metrekaredeki iki caminin biri yüksek kubbeli, diğeri düz tavanlı olabilir ve ikisine aynı avize uymaz.
Bizde işleyiş şöyle: caminizin iç fotoğraflarını ve varsa projesini görürüz, ölçüyü biz belirleriz. Yanlış ölçü, camiye asıldıktan sonra düzelmez.
Kademe sayısı süs değil, ışık meselesidir. Tek halkalı bir avize ışığı tek düzlemden verir; kubbe yüksekse zemine ulaşan ışık zayıf kalır.
Yüksek kubbelerde iki ya da üç kademeli modeller tercih edilir. Böylece ışık farklı yüksekliklerden dağılır, saf aralarında gölge kalmaz.
Kandil sayısı ise çapla birlikte artar. Halka büyüdükçe kandiller arası mesafe açılır; aradaki boşluk fazlaysa avize seyrek görünür, ışık lekeli dağılır. Bu yüzden kandil adedi çapa göre hesaplanır, gözle konmaz.
İkisi de kullanılır; hangisinin uygun olduğu caminin yapısına ve kullanım alışkanlığına göre değişir.
LED tüketimi düşürür ve ömrü uzundur. Ayet kuşakları ve lafız aydınlatmaları LED ile yapılır; ince şeritler halinde uygulanabildiği için harflerin içine girer.
Ampul ise kandillerde sıcak ve yumuşak bir ışık verir. Değişimi kolaydır — cami görevlisi kendi değiştirir, servis beklemez.
Işığın rengi de önemlidir. Cami aydınlatmasında sıcak beyaza yakın tonlar tercih edilir; mavi beyaz ışık mekânı soğuk gösterir, ahşap ve çini detayları öldürür.
Cami avizesi ağır bir yüktür ve tavana asılır. Bu yüzden montaj, avizenin kendisi kadar ciddi bir iştir.
Somut bir rakam verelim: 2 metre çapında bir cami avizesi, kandil camlarıyla birlikte yaklaşık 38 kilodur. Bu, tavana asılan ve yıllarca orada duracak bir yüktür. Çap büyüdükçe ağırlık da artar; teklif aşamasında avizenizin net ağırlığını söyleriz ki mimar ve müteahhit ona göre hazırlık yapsın.
İşe askı noktasının belirlenmesiyle başlanır. Betonarme kubbede, çelik konstrüksiyonda ve ahşap tavanda uygulama birbirinden farklıdır. Askı noktası avizenin ağırlığını taşıyacak şekilde hazırlanır; yük tek noktaya bindirilmez.
Elektrik hattının avize asılmadan önce çekilmiş olması gerekir. Sonradan çekilen hat hem görüntüyü bozar hem iş yükünü artırır.
Montajı biz yapıyoruz. Nakliyeden yerinde kuruluma kadar süreç bizde; cami açık kalır, iş yarım bırakılmaz.
· 1. Keşif ve ölçü — fotoğraf, proje ve ölçüler üzerinden çalışılır. Gerekirse camiye geliriz.
· 2. Tasarım ve teklif — caminizin mimarisine uygun model ve ölçü belirlenir, teklif kalem kalem çıkarılır.
· 3. İmalat — atölyemizde el işçiliğiyle üretilir. Genellikle 20 iş günü sürer, ölçü ve adede göre değişir.
· 4. Sevkiyat — Türkiye'nin her yerine, gerektiğinde yurt dışına gönderilir.
· 5. Montaj — yerinde kurulum ve teslim.
Yurt dışı projelerde süreç biraz farklı işler; ambalaj, gümrük ve sevkiyat ayrıca planlanır. Yurt dışına gönderim sürecinin tamamı ›
1. sınıf sarı pirinç ve 304 paslanmaz kararmaz, paslanmaz. Yapılması gereken tek şey tozunu almaktır.
Kuru ve yumuşak bir bezle silmek yeterlidir. Aşındırıcı temizleyici, ovma teli ve asitli ürünler kullanılmamalıdır; bunlar yüzeyi çizer ve parlaklığı alır.
Yılda bir kez montaj vidalarının ve bağlantı noktalarının kontrol edilmesinde fayda vardır. Avize yıllarca asılı kalan bir yüktür; küçük bir kontrol, büyük bir sorunu önler.
2 metre çapında bir avize, kandil camlarıyla birlikte yaklaşık 38 kilodur. Çapa ve kademe sayısına göre değişir; net ağırlığı teklifte belirtiyoruz.
Kubbe çapı, tavan yüksekliği ve mahfil durumu birlikte değerlendirilir. Caminizin iç fotoğraflarını ve varsa projesini gönderirseniz uygun çapı ve kademe sayısını biz belirleriz.
1. sınıf sarı pirinç ve 304 paslanmaz kullanıyoruz. Kandiller cam, kablo balık sırtı 2,5 mm bakır, germe boruları pirinç toplu.
Mıknatısla. Pirinç de 304 paslanmaz da mıknatıs tutmaz. Mıknatıs yapışıyorsa o parça demirdir ve zamanla paslanır. Testi kandil sıvamasına ve germe borularına yapın.
Genellikle 20 iş günü. Avizenin ölçüsüne ve adedine göre değişir; net süreyi teklif aşamasında belirtiyoruz.
Nakliyeden yerinde kuruluma kadar süreci biz yürütüyoruz. Teklifi montajlı ve montajsız olarak ayrı ayrı veriyoruz.
İkisi de kullanılır. Ayet ve lafız aydınlatmaları LED ile yapılır; kandillerde ampul sıcak bir ışık verir ve değişimi kolaydır.
1. sınıf sarı pirinç kararmaz. Kuru yumuşak bezle tozunu almak yeterlidir; aşındırıcı ve asitli temizleyici kullanılmamalıdır.
Evet. Libya, Rusya, Çeçenistan, Tanzanya, Almanya, Cezayir ve Azerbaycan dahil sekizden fazla ülkede tamamlanmış projemiz var.